Perífrasis verbales z infinitivo

Poznamy teraz perífrasis verbales łączące się z infinitivo czyli bezokolicznikiem. Oto one:

- bardzo popularną perífrasis jest struktura wyrażająca nakaz, dosyć subiektywny:

playtener que hacer algo musieć coś zrobić
playtener que estudiar musieć się uczyć

Odmieńmy czasownik tener:

Singular Plural
1. osoba playtengo playtenemos
2. osoba playtienes playtenéis
3. osoba playtiene playtienen

Przykłady:

playAhora Pedro tiene que estudiar. Pedro musi się teraz uczyć.
playSi no queremos llegar tarde tenemos que salir ahora. Jeśli nie chcemy się spóźnić, musimy teraz wyjść.
playTengo que comprar patatas. Muszę kupić zieminiaki.

- podobną strukturą jest hay que, z tym że tutaj rozkaz jest bardziej ogólny, nieosobowy:

playhay que hacer algo należy coś zrobić
playhay que estudiar należy się uczyć

Hay jest formą nieosobową, istnieje tylko jedna forma:

playhay que należy, trzeba

A oto kilka przykładów:

playPara pasar este examen hay que estudiar mucho. Żeby zdać ten egzamin trzeba się dużo uczyć.
playAquí hay que girar a la izquierda. Tutaj trzeba skręcić w lewo.
playPara ser sano hay que comer
muchas verduras.
Aby być zdrowym należy jeść
dużo warzyw.

- istnieje jeszcze jedna struktura, która wyraża obowiązek, powinność, a jest nią deber + infinitivo:

playdeber hacer algo musieć/być zobligowanym do zrobienia czegoś
playdeber pedir perdon musieć przeprosić

Czasownik deber , podobnie jak tener, odmienia się przez osoby i wygląda to następująco:

Singular Plural
1. osoba debo debemos
2. osoba debes debéis
3. osoba playdebe deben

Spójrzmy jeszcze na parę przykładów:

playDebo comer menos dulces. Powinienem jeść mniej słodyczy.
playDebéis escuchar a vuestro profesor. Powinniście słuchać swojego nauczyciela.
playDeben informar de los cambios en el horario. Powinni informować o zmianach w rozkładzie.

- jeśli chcemy opisać czynność, która niedawno się wydarzyła użyjemy struktury:

playacabar de hacer algo właśnie coś zrobić
playacabar de venir właśnie przyjść

Odmieńmy sobie czasownik acabar:

Singular Plural
1. osoba acabo acabamos
2. osoba acabas acabáis
3. osoba acaba acaban

No i przykładowe zdania:

playPedro acaba de llegar a la oficina. Pedro właśnie przyszedł do biura.
playMarco y Luisa acaban de casarse. Marco i Luisa niedawno się pobrali.
playAcabo de perder mi gato. Właśnie zgubiłem kota.

- kolejna perífrasis opisuje czynność, która się powtarza, bo ponownie ją wykonujemy:

playvolver a hacer algo zrobić coś ponownie
playvolver a pagar zapłacić ponownie

Oto odmiana volver:

Singular Plural
1. osoba playvuelvo playvolvemos
2. osoba playvuelves playvolvéis
3. osoba playvuelve playvuelven

A oto przykłady:

playPedro vuelve a beber cola. Pedro znowu zaczyna pić colę.
playMarco vuelve a casarse. Marco znowu się żeni.
playMis hijos vuelven a mentir. Moje dzieci znowu kłamią.

- następna struktura opisuje zaprzestanie jakiejś czynności:

playdejar de hacer algo przestać coś robić
playdejar de fumar przestać palić

Czasownik dejar odmienia się tak:

Singular Plural
1. osoba dejo dejamos
2. osoba dejas dejáis
3. osoba deja dejan

A oto przykłady:

playPedro deja de fumar. Pedro przestaje palić.
playDejamos de hablar de Luisa. Kończymy rozmawiać o Luisie.
playMis hijos son mayores y dejan de creer en Papá Noel. Moje dzieci są duże i przestają wierzyć w Świętego Mikołaja.

- jeśli chcemy zaznaczyć początek jakieś czynności użyjemy takiej oto perífrasis:

playempezar a hacer algo zacząć coś robić
playempezar a fumar zacząć palić

Tak się odmienia czasownik empezar:

Singular Plural
1. osoba empiezo playempezamos
2. osoba empiezas empezáis
3. osoba empieza empiezan

Przykłady:

playPedro empieza a fumar pipa. Pedro zaczyna palić fajkę.
playManolo empieza a escribir su autobiografía. Manolo zaczyna pisać swoją autobiografię.
playPaula y Julia empiezan a estudiar español. Paula i Julia zaczynają uczyć się hiszpańskiego.

- takiej struktury używamy, gdy chcemy opisać prawdopodobieństwo:

playdeber (de) hacer algo prawdopodobnie coś robić
playdeber (de) tener prawdopodobnie mieć

Odmiana deber:

Singular Plural
1. osoba debo debemos
2. osoba debes debéis
3. osoba playdebe deben

Przykłady:

playPedro no ha venido a la fiesta, debe estar muy enfermo. Pedro nie przyszedł na imprezę, musi być bardzo chory.
Marco ya ha vuelto, deben ser las cinco. Marco już wrócił, prawdopodobnie jest piąta.
Paula debe tener muchos admiradores, es muy guapa. Paula musi mieć wielu admiratorów, jest bardzo ładna.

- jeśli chcemy podkreślić, że czynność zaraz się zrealizuje, użyjemy:

playestar a punto de hacer algo zaraz coś się stanie/ być o krok od zrobienia czegoś
playestar a punto de salir zaraz wyjść

Odmianę estar widzieliśmy już wcześniej, więc przejdźmy do przykładów:

playPedro está a punto de salir de casa. Pedro zaraz wyjdzie z domu.
playEstamos a punto de terminar el trabajo. Zaraz skończymy/właśnie kończymy pracę.
playEl gato está a punto de cazar un ratón. Kot zaraz upoluje mysz.

- struktura echarse a hacer algo łączy się tylko z kilkoma czasownikami, ale możecie spotkać się z nią bardzo często, szczególnie w mowie potocznej. Ta perífrasis opisuje czynność nagłą, następującą szybko, gwałtownie:

playecharse a hacer algo nagle coś zrobić
playecharse a correr zacząć nagle biec/puścić się biegiem

Konstrukcja ta używana jest z następującymi czasownikami: correr, andar, caminar, volar, llorar, reír, temblar.

Zerknijmy na odmianę czasownika echarse:

Singular Plural
1. osoba me echo nos echamos
2. osoba te echas os echáis
3. osoba se echa se echan

Czas na przykłady z użyciem echarse a hacer algo:

playJavi se echa a llorar cuando su madre lo deja en la guardería. Javi wybucha płaczem, kiedy mama zostawia go w przedszkolu.
playSiempre cuando ves un perro grande te echas a correr. Zawsze kiedy widzisz dużego psa, zaczynasz biec/uciekać.
playLos profesores están irritados cuando alguien se echa a reír en clase. Nauczyciele są źli, kiedy ktoś wybucha śmiechem na lekcji.

- struktury ponerse a hacer algo też użyjemy, gdy chcemy podkreślić gwałtowność zmiany. Ta perífrasis może dotyczyć stanu emocjonalnego lub pogody:

playponerse a hacer algo zabrać się za coś/stać się nagle
playponerse a estudiar zabrać się do uczenia

Odmiana ponerse:

Singular Plural
1. osoba me pongo nos ponemos
2. osoba te pones os ponéis
3. osoba se pone se ponen

Przykłady:

playEn junio Pedro se pone a estudiar. W czerwcu Pedro bierze się za naukę.
playMira, se pone a llover. Patrz, zaraz będzie padać.
playPaula se pone nerviosa cada vez que habla con su jefa. Paula zaczyna się denerwować zawsze gdy rozmawia ze swoją szefową.
Słownictwo i wyrażenia, zagadnienia:
Komentarze (1)

obok "ponerse a hacer algo" dodałbym jeszcze peryfraze "echarse a hacer algo" która znaczy mniej więcej to samo ale łączy się głównie z reir, llorar, correr. "Ponerse a" zakłada ponadto wolę działania ze strony podmiotu.

Zostaw komentarz:
Zaloguj się aby dodać komentarz. Nie masz konta? Zarejestruj się.